Zdj\u0119cie na czo\u0142\u00f3wce: Pawilon „Gazety Targowej” na MTP w czerwcu 1977 roku. Foto Miros\u0142aw Jask\u00f3lski<\/p>\n
Targi zmieniaj\u0105 paradygmat. Nic nowego. Targi co sto lat zmieniaj\u0105 swoj\u0105 definicj\u0119, sw\u00f3j kanon, zasady dzia\u0142ania i oddzia\u0142ywania na gospodark\u0119. Ale tym razem, w epoce kultury cyfrowej, kiedy pokolenie generuj\u0105ce zmiany spo\u0142eczne\u00a0 cz\u0119\u015bciej przebywa w rzeczywisto\u015bci wirtualnej ni\u017c realnej \u2013 ta zmiana ma prze\u0142omowe znaczenie.<\/p>\n
Nowy algorytm targowy<\/strong><\/p>\n Powiedzie\u0107, \u017ce nasze targi utkn\u0119\u0142y w rutynie \u2013 to nic nie powiedzie\u0107. Ale te\u017c nikt nie\u00a0 w\u0142\u0105cza si\u0119 do dyskusji nad zdefiniowaniem nowego algorytmu targowego, czyli \u2013 m\u00f3wi\u0105c najpro\u015bciej \u2013 nowego przepisu na targi, kt\u00f3ry pasowa\u0142by do czas\u00f3w nowych technologii.<\/p>\n Ca\u0142y marketing targowy z prze\u0142omu XX i XXI wieku ju\u017c nie dzia\u0142a. Nie ma czego \u017ca\u0142owa\u0107, bo to by\u0142a kiepska\u00a0 kontynuacja my\u015blenia o targach z dziewi\u0119tnastego wieku. Kto \u015bledzi targi na \u015bwiecie i stara si\u0119 odpowiedzie\u0107 na pytanie , jakie targi upadaj\u0105 po stu latach \u015bwietno\u015bci \u2013 ten wie, co si\u0119 dzieje na rynku.<\/p>\n Tylko zafascynowani nowymi technologiami\u00a0 i zaanga\u017cowani w szukanie nowego algorytmu targowego i nowego j\u0119zyka propagandy targowej \u2013 zapominamy, \u017ce kamieniem w\u0119gielnym dzisiejszych targ\u00f3w jest ich historia.<\/p>\n Pasjonuj\u0105ca historia targ\u00f3w\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/strong><\/p>\n \u201eTowarzystwo Przemys\u0142owe w Poznaniu uchwala na zebraniu z dnia 15 listopada 1899 nast\u0119puj\u0105ce rezolucje (\u2026)<\/em>: Jednem z najwa\u017cniejszych, a ma\u0142o u nas wyzyskiwanych \u015brodk\u00f3w podniesienia przemys\u0142u jest zwiedzanie, obes\u0142anie i urz\u0105dzanie wystaw przemys\u0142owych. Gdzieby urz\u0105dzenie wystawy obejmuj\u0105cej wszystkie dzia\u0142y przemys\u0142u natrafia\u0142o na trudno\u015bci, nale\u017cy urz\u0105dza\u0107 kolejno wystawy poszczeg\u00f3lnych pokrewnych ga\u0142\u0119zi przemys\u0142u. W pierwszej linii nale\u017cy urz\u0105dza\u0107 wystawy przemys\u0142owe w miejscowo\u015bciach, posiadaj\u0105cych dobre po\u0142\u0105czenia kolejowe. Odr\u0119bnie od wystaw okaz\u00f3w firm przemys\u0142owych nale\u017cy urz\u0105dza\u0107 wystawy rob\u00f3t terminator\u00f3w. Z wystawami przemys\u0142owemi zaleca si\u0119 \u0142\u0105czy\u0107 wystawy modeli i rysunk\u00f3w z dziedziny przemys\u0142u. Urz\u0105dzanie wystaw przemys\u0142owych winny wzi\u0105\u0107 w r\u0119k\u0119 \u00a0Towarzystwa Przemys\u0142owe.\u201d<\/em><\/p>\n Po ostatniej\u00a0 wojnie, a\u017c do dnia dzisiejszego, ukaza\u0142o si\u0119 mniej publikacji targowych ni\u017c w wieku XIX, czy nawet w II RP. W PRL\u00a0 polskie pi\u015bmiennictwo targowe zamar\u0142o z powod\u00f3w ideologicznych i politycznych. W rejestrze targowych publikacji od 1945 roku s\u0105 jedynie \u00a0ksi\u0105\u017cki Tadeusza Walczykiewicza i Henryka Wojciechowskiego, pasjonat\u00f3w targ\u00f3w z przedwojennym rodowodem. Potem ju\u017c publikacje Adama Draba, Henryka Mruka i mojej skromnej osoby oraz Marcina \u00a0G\u0119barowskiego. Wszystkie o marketingu targowym, \u017cadna o historii targ\u00f3w i wystaw, kt\u00f3ra jest \u017ar\u00f3d\u0142em wiedzy targowej.<\/p>\n Nauka polska odpu\u015bci\u0142a sobie refleksj\u0119 o targach, bo same targi, na w\u0142asn\u0105 zgub\u0119, nie by\u0142y tym zainteresowane. Gorzej nawet, r\u00f3wnie\u017c polski\u00a0 samorz\u0105d targowy nie jest zainteresowany sk\u0105d pochodzi i dok\u0105d zmierza.<\/p>\n Nawet Pan B\u00f3g potrzebuje bicia w dzwony<\/strong><\/p>\n Historia to jedno z najpot\u0119\u017cniejszych narz\u0119dzi marketingowych. Jak udowodnili neurolodzy nasz\u00a0 m\u00f3zg jest tak skonstruowany, \u017ce dzia\u0142a na opowie\u015bci, przypowie\u015bci, legendach i ba\u015bniach. Tak narodzi\u0142 si\u0119 marketing narracyjny. I nikt, w tym m\u0142odzie\u017c, nie s\u0105 odporni na magi\u0119 fascynuj\u0105cych opowie\u015bci. Najlepiej sprzedaj\u0105 si\u0119 reklamy, kt\u00f3re oddzia\u0142uj\u0105 na nasze emocje odwo\u0142uj\u0105c si\u0119 do magii historycznej narracji. Nawet Pan B\u00f3g potrzebuje bicia w dzwony, czyli przypominania o swojej genezie.<\/p>\n Problem jednak w tym, z czego uczy\u0107 historii polskich targ\u00f3w? Jaka jest nasza wiedza o wsp\u00f3\u0142czesnych targach, jaki jest dzisiejszy wz\u00f3r narracji targowej? Podczas moich wyk\u0142ad\u00f3w o kondycji dzisiejszych targ\u00f3w studenci nie mieli poj\u0119cia o rodowodzie oraz historii targ\u00f3w i wystaw. Jak zatem\u00a0 zdefiniowa\u0107 to\u017csamo\u015b\u0107 dzisiejszych targ\u00f3w, ich genez\u0119,\u00a0 kt\u00f3r\u0105 trzeba wymy\u015ble\u0107 i opisa\u0107 na nowo, skoro nie mamy poj\u0119cia o jej historyczno\u015bci. W \u015bwiadomo\u015bci publicznej targi funkcjonuj\u0105 na zasadzie palimpsestu, czyli tygla cywilizacyjnego, handlowego, politycznego i\u00a0 historii gospodarczej, gdzie miesza si\u0119 wszystko. Co\u015b tam zaimportowali\u015bmy z historii, zw\u0142aszcza najnowszej, ale bez \u0142adu i sk\u0142adu. Dlatego dzisiejszy marketing targowy w og\u00f3le nie wpisuje si\u0119 w mentalno\u015b\u0107 ludzi biznesu. Kr\u00f3luje podej\u015bcie marketingowe, polegaj\u0105ce na wymy\u015blaniu coraz to nowych hase\u0142, brakuje natomiast g\u0142\u0119bszej idei wynikaj\u0105cej z historii, kt\u00f3ra przejawia si\u0119 we wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci, kt\u00f3ra to wszystko \u0142\u0105czy i mo\u017ce by\u0107 magnesem przyci\u0105gaj\u0105cym na targi.<\/strong><\/p>\n Dzi\u015b panuje moda na historyczne rodowody, na historyzm, bo lubimy by\u0107 spadkobiercami dobrych, sprawdzonych tradycji. Nowoczesno\u015b\u0107 nas oszuka\u0142a. Okaza\u0142a si\u0119 kr\u00f3tkotrwa\u0142a i przemijaj\u0105ca. Dowodem jest kryzys Unijnej Europy i jej pieni\u0105dza, czyli euro. Dajmy pretekst, by uczestniczy\u0107\u00a0 w targach.<\/p>\n Dzi\u015b najwa\u017cniejszym zadaniem dla nauki jest\u00a0 rozniecenie na nowo pragnienia zdobywania wiedzy o targach i stworzenie nowej narracji targowej – nowej, intryguj\u0105cej opowie\u015bci o targach. Kto wzbudzi ten impuls? Gra\u017cyna, Pawe\u0142, Przemys\u0142aw ?<\/strong><\/p>\n Anegdoty targowe<\/strong><\/p>\n O targach m\u00f3wi\u0107 mo\u017cna w niesko\u0144czono\u015b\u0107 we wszystkich aspektach. Na przyk\u0142ad: targi jako wydarzenie j\u0119zykowe. Podstaw\u0105\u00a0 marketingu targowego jest dzi\u015b definicja, \u017ce \u201etargi s\u0105 narz\u0119dziem komunikacji, s\u0105 platform\u0105 komunikacji biznesowej\u201d. \u017badne odkrycie, poniewa\u017c projekt pierwszej wystawy mi\u0119dzynarodowej w 1849 roku w Pary\u017cu, pierwszej w historii, mia\u0142 si\u0119 odbywa\u0107 pod has\u0142em \u201ekonwersacji narod\u00f3w\u201d. Przeszkodzili francuscy przemys\u0142owcy, kt\u00f3rzy obawiali si\u0119 mi\u0119dzynarodowej konkurencji. Dwa lata p\u00f3\u017aniej z pomys\u0142u skorzystali Anglicy, kt\u00f3rzy w 1851 roku zorganizowali pierwsz\u0105 mi\u0119dzynarodow\u0105 Wystaw\u0119 Powszechn\u0105 Wszystkich Narod\u00f3w, w kt\u00f3rej uczestniczy\u0142o 14 tys. wystawc\u00f3w i 6 mln zwiedzaj\u0105cych. Londyn liczy\u0142 w\u00f3wczas milion mieszka\u0144c\u00f3w. Ksi\u0105\u017c\u0119 Albert, inicjator Wystawy, z zysk\u00f3w z tej Wystawy\u00a0zbudowa\u0142 dwa muzea: Muzeum Nauki (Science Museum) i Viktoria and Albert Museum. Nauczeni rozumu Francuzi urz\u0105dzili w 1900 roku w\u0142asn\u0105 Wystaw\u0119 \u015awiatow\u0105, w kt\u00f3rej uczestniczy\u0142o 58 pa\u0144stw i zwiedzi\u0142o ja 48 milion\u00f3w ludzi, cho\u0107 Pary\u017c liczy\u0142 w\u00f3wczas ledwie 3 mln mieszka\u0144c\u00f3w.<\/p>\n Targi jako instrument polityczny? Prosz\u0119 bardzo: kr\u00f3l Francji Ludwik XI zawar\u0142 w 1471 roku na 10 lat traktat z kr\u00f3lem Anglii Henrykiem VI na urz\u0105dzanie w Londynie targ\u00f3w francuskich w celu utrzymania pokoju i nawi\u0105zania wymiany handlowej. Nic z tego nie wysz\u0142o, bo zamieszanie polityczne sprawi\u0142o, \u017ce kupcy francuscy natychmiast po przyje\u017adzie opu\u015bcili Londyn.<\/p>\n A statystyki targowe, bardzo dzi\u015b preferowane? W latach 20. ubieg\u0142ego wieku\u00a0 targi londy\u0144skie chwali\u0142y si\u0119 najwi\u0119ksz\u0105 liczb\u0105 zwiedzaj\u0105cych, bo a\u017c 900 tys. os\u00f3b. Targi w Pary\u017cu odwiedza\u0142o 600 tys., wiede\u0144skie \u2013 400 tys. A najlepsze z nich, Targi Lipskie,\u00a0 mia\u0142y ledwie 100 tys. zwiedzaj\u0105cych. Dlaczego? Poniewa\u017c jako pierwsze zacz\u0119\u0142y eliminowa\u0107 przy zwiedzaniu \u201egapi\u0105ca si\u0119 publiczno\u015b\u0107\u201d, \u017ceby umo\u017cliwi\u0107 targowym kupcom i przemys\u0142owcom swobodne rozmowy handlowe bez obecno\u015bci \u201elaik\u00f3w\u201d. I tak mo\u017cna w niesko\u0144czono\u015b\u0107. Pierwszy, nowoczesny regulamin medali targowych powsta\u0142 z inicjatywy konsula Napoleona Bonapartego, kt\u00f3ry na wystawie w Pary\u017cu w 1801 roku zadekretowa\u0142, \u017ce z\u0142oty\u00a0 medal za\u00a0 najlepszy wyr\u00f3b przyznaje si\u0119 temu, kto swoim produktem zada\u0142 \u201enajbole\u015bniejszy cios gospodarce angielskiej\u201d.<\/p>\n I na koniec: warto wiedzie\u0107, \u017ce pierwszym\u00a0 czasopismem w Europie by\u0142 rocznik \u201eRelacje Targowe\u201d („Messrelation”), kt\u00f3ry ukaza\u0142 si\u0119 w 1583 roku na targach w Kolonii.\u00a0 Wydawca „Relacji Targowych” – Micha\u0142 von Aitzing – \u00a0z powodzeniem sprzedawa\u0142 to pismo r\u00f3wnie\u017c \u00a0na targach we Frankfurcie. Z czasem \u201eRelacje\u201d zacz\u0119\u0142y si\u0119 ukazywa\u0107 co p\u00f3\u0142 roku, co dowodzi, \u017ce cieszy\u0142y si\u0119 zainteresowaniem.<\/p>\n Dok\u0142adnie\u00a0 400 lat p\u00f3\u017aniej zacz\u0105\u0142em wydawanie w Poznaniu \u201eGazety Targowej\u201d, kt\u00f3rej redakcja znajdowa\u0142a si\u0119 w Centrum Targowym, na czwartym pi\u0119trze, w pomieszczeniach kuchennych MTP.<\/p>\n <\/p>\n Foto: z archiwum MTP<\/p>\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Zdj\u0119cie na czo\u0142\u00f3wce: Pawilon „Gazety Targowej” na MTP w czerwcu 1977 roku. Foto Miros\u0142aw Jask\u00f3lski Targi zmieniaj\u0105 paradygmat. Nic nowego.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":2161,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[66,31],"tags":[],"class_list":["post-2160","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-od-redakcji","category-rynek"],"yoast_head":"\nPowszechna historia targ\u00f3w i wystaw, w tym polskich targ\u00f3w, jest fascynuj\u0105ca. Tylko \u2013 jak dot\u0105d \u2013 nie zosta\u0142a zbadana i \u00a0spisana.\u00a0 W drugiej po\u0142owie XIX wieku, mimo zabor\u00f3w, ukazywa\u0142y si\u0119 niezwykle profesjonalne polskie publikacje, kt\u00f3re do dzi\u015b mog\u0105 by\u0107 wzorem ogromnych kompetencji i wiedzy. W 1875 roku w Warszawie ukaza\u0142a si\u0119 praca zbiorowa pod kierunkiem Stefana Kossutha \u201ePrzegl\u0105d Wystawy Powszechnej w Wiedniu 1873 r.\u201d. Dwadzie\u015bcia lat p\u00f3\u017aniej, ale ponad sto lat temu,\u00a0 w 1899 roku,\u00a0 J. Ku\u017caj \u2013 prezes Towarzystwa Przemys\u0142owego w Poznaniu – opublikowa\u0142 patriotyczny manifest \u201eO potrzebie urz\u0105dzania wystaw przemys\u0142owych\u201d. Czytamy tam:<\/p>\n